{"id":266,"date":"2015-11-21T13:22:58","date_gmt":"2015-11-21T11:22:58","guid":{"rendered":"http:\/\/www.argia.eus\/blogak\/olatz-sanchez\/?p=266"},"modified":"2015-11-21T13:22:58","modified_gmt":"2015-11-21T11:22:58","slug":"ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/","title":{"rendered":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura"},"content":{"rendered":"<p>RUDA dokumentalak Guatemalako emakumeen indarkeria egoera anitzak ditu mintzagai. Emakumeok denetariko erasoak jasan dituzte haien bizitzan zehar baina hargatik ez dira biktima paper hustuan geratu.<\/p>\n<p>Candelaria, Isabel, Johana, Natalia, Olga, Sabina, Sebastiana, Teresa&#8230;.emakumeoi haien eskubideak modu batean edo bestean ukatu egin zaizkie; ohiko prozedura ordea, irauli egin dute. Beldurra gainditu eta gatazkaren bestaldean kokatu dira, indarturik. Hala, haien esperientzia komunitateko beste emakume batzuei kontatu diete eta elkarren arteko elkartasun\u00a0 sarea ehunduz joan dira.<\/p>\n<p>Instituzioen babesetik harago, egoera are konplexuagoan bizi dira emakume asko eta asko. HArtara, beharrezkoa dute haien tresnak garatu eta elkarri laguntzeko beste bide batzuk arakatzea. Bakoitzak dakienetik abiatuta, izan sendagile, hezitzaile, ehungile&#8230;..nork bere ekarpena eskaintzen dio ondoan daukan lagunari, denon artean, indarkeria egoeratik ihes egin eta bizitza duina berreraikitzeko tresnak garatzeko. AMUTED, Majawil Q\u2019ij eta CICAM emakume elkarteen babesa eta laguntza jaso dute; Oxfam GKE erakundeak eta PIKARA magazinek dokumentalaren gidoian lagundu eta proiekturako babesa eman dute.\u00a0 Proiektuen bideragarritasuna neurtu eta komunitateetako emakumeek beraiek erabakitzen dute zein den lehentasun handiko afera, eta haien artean sortzen dute oztopoei aurre egiteko modua, irribarrea galdu barik.<\/p>\n<p>Izen ezin aproposagoa iruditu zait RUDA. Geurean erruda usainduna edo bortusai izenez ezaguna, oso belar estimatua da Latinamerikako jatorrizko herri ugaritan. Maputxeek sendabelar magikotzat dute eta matxi guztiek haien oinarrizko botika gisa erabiltzen dute. Emakumeon hilekoa orekatzeko lagungarria da,\u00a0 arazo hormonalak dituzten emakumeek sarri erabiltzen dute hilekoaren joana kontrolatzeko.\u00a0 Dosi altuegia hartzeak abortoa eragin lezake, eta kontrolik gabeko kontsumoak heriotza, giharrak uzkurtu egiten ditu eta.<\/p>\n<p>Pozoietako sendabide eraginkorra da eta antzinean monasterioetan erruda ugari erabili ohi zuten, esperma kopurua gutxitu\u00a0 eta sexu grina apaltzen duelako. Hain dauka usain sarkorra, ezen baratze eta ortuetan ere oso erabilia den,\u00a0 azeria eta katuak ganadura eta landareetara hurbildu ez daitezen.<\/p>\n<p>Ruka edo etxe eraiki berrian, ohikoa da erruda sorta teilatutik behera zintzilik ikustea, espiritu maltzur eta mamuak uxatzeko.<\/p>\n<p>Oraingoan emakume eder eta boteretsuak dira gure <em>errudak<\/em>, haien bizitzen jabe izateko ahalegin bikainean.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Teaser del documental &#039;Ruda&#039;\" src=\"https:\/\/player.vimeo.com\/video\/145243787?dnt=1&amp;app_id=122963\" width=\"500\" height=\"281\" frameborder=\"0\" allow=\"autoplay; fullscreen; picture-in-picture; clipboard-write\"><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>RUDA dokumentalak Guatemalako emakumeen indarkeria egoera anitzak ditu mintzagai. Emakumeok denetariko erasoak jasan dituzte haien bizitzan zehar baina hargatik ez dira biktima paper hustuan geratu. Candelaria, Isabel, Johana, Natalia, Olga, Sabina, Sebastiana, Teresa&#8230;.emakumeoi haien eskubideak modu batean edo bestean ukatu egin zaizkie; ohiko prozedura ordea, irauli egin dute. Beldurra gainditu eta gatazkaren bestaldean kokatu dira, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":87,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,9],"tags":[],"class_list":["post-266","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-justizia","category-sexismoa"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"RUDA dokumentalak Guatemalako emakumeen indarkeria egoera anitzak ditu mintzagai. Emakumeok denetariko erasoak jasan dituzte haien bizitzan zehar baina hargatik ez dira biktima paper hustuan geratu. Candelaria, Isabel, Johana, Natalia, Olga, Sabina, Sebastiana, Teresa&#8230;.emakumeoi haien eskubideak modu batean edo bestean ukatu egin zaizkie; ohiko prozedura ordea, irauli egin dute. Beldurra gainditu eta gatazkaren bestaldean kokatu dira, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Latitudeak\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-11-21T11:22:58+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Olatz Sanchez Lamikiz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Olatz Sanchez Lamikiz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Olatz Sanchez Lamikiz\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818\"},\"headline\":\"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura\",\"datePublished\":\"2015-11-21T11:22:58+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/\"},\"wordCount\":334,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Justizia\",\"sexismoa\"],\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/\",\"name\":\"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2015-11-21T11:22:58+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/2015\\\/11\\\/21\\\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/\",\"name\":\"Latitudeak\",\"description\":\"Re dungumew pengelelayu Hizkera errazean darabilzut\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818\",\"name\":\"Olatz Sanchez Lamikiz\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Olatz Sanchez Lamikiz\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/olatz-sanchez\\\/author\\\/olatz-sanchez\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak","og_description":"RUDA dokumentalak Guatemalako emakumeen indarkeria egoera anitzak ditu mintzagai. Emakumeok denetariko erasoak jasan dituzte haien bizitzan zehar baina hargatik ez dira biktima paper hustuan geratu. Candelaria, Isabel, Johana, Natalia, Olga, Sabina, Sebastiana, Teresa&#8230;.emakumeoi haien eskubideak modu batean edo bestean ukatu egin zaizkie; ohiko prozedura ordea, irauli egin dute. Beldurra gainditu eta gatazkaren bestaldean kokatu dira, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/","og_site_name":"Latitudeak","article_published_time":"2015-11-21T11:22:58+00:00","author":"Olatz Sanchez Lamikiz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Olatz Sanchez Lamikiz","Est. reading time":"2 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/"},"author":{"name":"Olatz Sanchez Lamikiz","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/#\/schema\/person\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818"},"headline":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura","datePublished":"2015-11-21T11:22:58+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/"},"wordCount":334,"commentCount":0,"articleSection":["Justizia","sexismoa"],"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/","name":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura - Latitudeak","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/#website"},"datePublished":"2015-11-21T11:22:58+00:00","author":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/#\/schema\/person\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/2015\/11\/21\/ruda-guatemalako-emakume-enpoderatuak-eta-sendabelar-eder-hura\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"RUDA: Guatemalako emakume enpoderatuak eta sendabelar eder hura"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/#website","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/","name":"Latitudeak","description":"Re dungumew pengelelayu Hizkera errazean darabilzut","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/#\/schema\/person\/f3c0518d154d999c3d2771cf13672818","name":"Olatz Sanchez Lamikiz","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c5b1468a9c78041ed25e6f09d17882366356f5f6ff65ca3bf24a9b3d2863a12?s=96&d=mm&r=g","caption":"Olatz Sanchez Lamikiz"},"url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/author\/olatz-sanchez\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/266","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/users\/87"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=266"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/266\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=266"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=266"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/olatz-sanchez\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=266"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}