{"id":1538,"date":"2014-05-23T21:38:54","date_gmt":"2014-05-23T21:38:54","guid":{"rendered":"http:\/\/www.argia.eus\/blogak\/urko-apaolaza\/?p=1538"},"modified":"2014-05-23T21:38:54","modified_gmt":"2014-05-23T21:38:54","slug":"lumentzako-labarren-sekretu-guztiak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/","title":{"rendered":"Lumentzako labarren sekretu guztiak"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-0\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1541\" alt=\"sarrerakoa\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg\" width=\"591\" height=\"347\" \/><\/a><\/p>\n<p>Zergatik arkeologoak orain arte ez dira ohartu bi bisonte erraldoi begira zituztela? Lekeitioko kobazuloaren labarretan aurkituko margolanen xehetasun eta irudi gehiago dakarzkigu hona. <i>Kobie<\/i> paleoantropologia aldizkarian argitaratu dituzte Diego Garate Maidagan, Joseba Rios Garaizar eta Aitor Ruiz Redondo arkeologoek euren aurkikuntzaren emaitzak.\u00a0<!--more--><\/p>\n<p>Kobazuloan sartu eta berehala sala nagusia dago, hortxe egin zituen Barandiaranek indusketa gehienak 1921ean. Baina aurreraxeago, pasabide estu eta kurbatu bat igarota, sala luzexkago bat hasten da. Hainbat harri ziklopeo daude sabaitik erorita; bada, horietako baten aldamenean aurkitu dituzte bi bisonteak eta zaldi burua. Haitzulo osoan, bestalde, okrez egindako marra eta puntuak aurkitu dituzte.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/mapa.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-1\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1539\" alt=\"mapa\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/mapa.jpg\" width=\"538\" height=\"298\" \/><\/a><\/p>\n<div id=\"attachment_1543\" style=\"width: 283px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/hematite.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-2\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1543\" class=\"size-full wp-image-1543 \" alt=\"hematite\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/hematite.jpg\" width=\"273\" height=\"246\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1543\" class=\"wp-caption-text\">1927an Barandiaran eta Aranzadik aurkitutako hematite plaketa, zaldiak grabaturik dituela<\/p><\/div>\n<p>Harrigarria da orain arte traza gorridun irudi horiengan ez erreparatu izana. Aranzadik eta Barandiaranek hainbat urtez induskatu zuten tokia gerra aurrean, hematite plaketa batean grabaturiko zaldiak ere aurkitu zituzten bertan. Barandiaran berriz izan zen 1960ko hamarkadan, eta 1980koan J.L Arribasen gidaritzapean zortzi urtez aritu ziren, nahiz eta indusketa horien emaitzak ez ziren argitaratu. Kanpaina horietan, besteak beste, Goi Magdalenaldiko eta Azilaldiko geruzetan okre aztarnak agertu ziren: \u201cLumentxako margolanetako moduko pigmentu gorria lortzeko erabili izan zitezkeen\u201d, diote arkeologoek <i>Kobie<\/i>ko ikerlanean. Eta hala ere, inork ez ditu urte hauetan guztietan metro eta erdiko bisontetzarrak ikusi. Berriz galdera: zergatik?<\/p>\n<p>Lumentza haitzuloa \u2013berez, mendiari deitzen zaio Lumentza eta haitzuloari Lumentxa edo Garratxako koba\u2013 Ispasterreko lurretan barneratzen den arren, Lekeitioko herrigunetik oso hurbil dauka sarrera. Oso ezaguna da eta herritarrek babeserako erabili izan dute. Zenbait tokitan hormak ez dira ikusi ere egiten graffitiek estalita daudelako; batzuk karlisten garaikoak, beste batzuk askoz modernoagoak. Bisonteen gainean, esaterako, 1868ko pintada dago. Bada paleolitoko irudiak imitatu nahi izan dituenik ere, arrakasta gutxirekin ordea; bisonteen panelaren parean zaldi beltz baten buru apokrifoa azaltzen omen da. Arkeologoek diotenez \u201cantropizazio larri\u201d horrek zalantzak ere sor ditzake zenbait margoren kronologia ezartzeko orduan.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/graffitiak.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-3\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1545\" alt=\"graffitiak\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/graffitiak.jpg\" width=\"577\" height=\"381\" \/><\/a><\/p>\n<p>Horra esplikazioa. Kobazuloetako hormen egoera kaskarra da eta bertatik pasa izan diren ikerlariek zaila zuten ezer ikustea koadro horrekin.<\/p>\n<p>\u201cBegirada berezi batekin\u201d joan omen ziren Diego Garate eta Joseba Rios, eta halaxe aurkitu zituzten margolanak kasualitatez. Egiaz, Lumentzaren kanpoaldeari argazki batzuk ateratzeko asmoz hurbildu ziren 2012ko otsailean, baina atea indarrez irekita zegoela ikusirik barrura sartzea erabaki zuten, eta hara sorpresa. Segituan jarri ziren harremanetan Bizkaiko Foru Aldundiko Kultur Ondarearen zerbitzuarekin.<\/p>\n<p>Hilabete guztiotan lanean aritu dira, kobako labar guztiak goitik behera miatu dituzte 500 watteko argi zuri-hotza \u2013margolanak ez kaltetzeko\u2013 igortzen duten <i>led<\/i> batzuekin. Era berean, aurkitutako margolanak bi eta hiru dimentsiotako irudi digitaletara ekarri dituzte, espresuki horretarako sortutako diseinu grafikoko programekin eskaneatuz.<\/p>\n<p>Hemen ikerketak eskaintzen dizkigun irudi nabarmenetako batzuk:<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/montajea.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-4\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1547\" alt=\"montajea\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/montajea.jpg\" width=\"567\" height=\"380\" \/><\/a><\/p>\n<p>Bi bisonteak eta zaldi burua ageri diren panela. Lau metro luze eta ia bi eta erdiko garaiera du. Bisonteak egiteko harriaren forma naturalak aprobetxatu zituen paleolitikoko gure lagunak, goiko ertzean ikusten da garbien erabilera hori, bisonteen bizkarra irudikatzen baitu ertzak. Hain zuzen, bisonteen tamaina handiaren azalpena hortik etor liteke, egileak ondulazioa baliatu zuelako.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/marrazkia.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-5\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1549\" alt=\"marrazkia\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/marrazkia.jpg\" width=\"574\" height=\"409\" \/><\/a><\/p>\n<p>Ezkerreko bisonteak muturra, begia, adar biribildua, belarri bat, aurrealdeko bi hankak eta atzeko beste biak ditu. Eskuinekoa hondatuago dago, baina begia, muturra eta belarria ere ikus daitezke, baita sabelaldea nabarmentzeko marra eta atzeko bi hankak ere. Arkeologoen esanetan, artistak harriaren bolumena erabili du eskuineko bisonteari proportzionaltasuna emateko eta irudia ezkerraldetik begiratua izateko.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: left\"><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/zaldiburua.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-6\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-1551 aligncenter\" alt=\"zaldiburua\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/zaldiburua.jpg\" width=\"599\" height=\"397\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left\">Zaldi buruaren detailea eskuineko bisontearen barrualdean. Hau ere oso hondatuta dago, baina muturra eta masailezurra antzeman daitezke. 72 zentimetro ditu. Bisonte eta zaldiaren arteko asoziazioa Kantauriko labar artearen klasiko bat da.<\/p>\n<p style=\"text-align: left\">\n<p style=\"text-align: left\">\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/puntuak-eta-marrak3.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-7\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1557\" alt=\"puntuak eta marrak3\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/puntuak-eta-marrak3.jpg\" width=\"569\" height=\"376\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/puntuak-eta-marrak.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-8\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1558\" alt=\"puntuak eta marrak\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/puntuak-eta-marrak.jpg\" width=\"568\" height=\"376\" \/><\/a><\/p>\n<p>Haitzuloan barrena 27 margo arrasto aurkitu dituzte: puntuak, marrak eta orbanak. Okrearentzako depositoa izan zitekeena ere badago harri baten gainean (laugarren irudia, behealdean eskuinera)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/orbana.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-9\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1560\" alt=\"orbana\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/orbana.jpg\" width=\"549\" height=\"365\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left\">Sarreratik gertu orban gorri handi bat ageri da sabaiak eta lurrak bat egiten duten toki ezkutu batean.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: left\"><a href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/printza1.jpg\" data-rel=\"lightbox-image-10\" data-rl_title=\"\" data-rl_caption=\"\" title=\"\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1565\" alt=\"printza\" src=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/printza1.jpg\" width=\"559\" height=\"370\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left\">Suharri printza horma-zulo batean sartuta. Kaltzifikazioaren ondorioz ezin izan dute puska bertatik atera. Halakoak ez dira ohikoak, baina Ekainen adibidez, okre puskak aurkitu zituzten zulotxoetan sartuta eta Isturitzen hezurrak eta suharriak.<\/p>\n<p>Arkeologoen ustez aurkitutako margo guztien homogeneotasun teknikoak pentsarazten du garai beretsuan egin zirela, Magdalenaldi Erdian eta Goi Magnadenaldian. 14.500 eta 11.500 urte artean dituzte beraz.<\/p>\n<p>Lumentzako aztarnategiak espazio estrategikoa osatzen du arkeologoen iritziz. Espazio horren \u201cepizentroa\u201d Bizkaiko Golkoan legoke, eta Magdalenaldian lurralde ezberdinen artean zeuden erlazio sinbolikoak hobeto ulertzeko balio du. Bestalde, Le-Artibaiko populazio mugimenduen inguruko beste zantzu bat da honakoa. Lumentza eskualde horretako erreferentzia gune zela ziurtatu dute arkeologoek; Azilaldian paper hori galdu zuen ordea, beste eraldaketa eta kohesio sozial bati ekin baitzioten hortik aurrera gure arbasoek, beste garai bati.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zergatik arkeologoak orain arte ez dira ohartu bi bisonte erraldoi begira zituztela? Lekeitioko kobazuloaren labarretan aurkituko margolanen xehetasun eta irudi gehiago dakarzkigu hona. Kobie paleoantropologia aldizkarian argitaratu dituzte Diego Garate Maidagan, Joseba Rios Garaizar eta Aitor Ruiz Redondo arkeologoek euren aurkikuntzaren emaitzak.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":19,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[111,512,631,664,678],"class_list":["post-1538","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-historia","tag-arkeologia","tag-historiaurrea","tag-labarretako-artea","tag-lekeitio","tag-lumentza"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Zergatik arkeologoak orain arte ez dira ohartu bi bisonte erraldoi begira zituztela? Lekeitioko kobazuloaren labarretan aurkituko margolanen xehetasun eta irudi gehiago dakarzkigu hona. Kobie paleoantropologia aldizkarian argitaratu dituzte Diego Garate Maidagan, Joseba Rios Garaizar eta Aitor Ruiz Redondo arkeologoek euren aurkikuntzaren emaitzak.\u00a0\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Angelu itsua\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2014-05-23T21:38:54+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Urko Apaolaza\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Urko Apaolaza\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Urko Apaolaza\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422\"},\"headline\":\"Lumentzako labarren sekretu guztiak\",\"datePublished\":\"2014-05-23T21:38:54+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/\"},\"wordCount\":724,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/21\\\/2014\\\/05\\\/sarrerakoa.jpg\",\"keywords\":[\"arkeologia\",\"historiaurrea\",\"labarretako artea\",\"Lekeitio\",\"Lumentza\"],\"articleSection\":[\"Historia\"],\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/\",\"name\":\"Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/21\\\/2014\\\/05\\\/sarrerakoa.jpg\",\"datePublished\":\"2014-05-23T21:38:54+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/21\\\/2014\\\/05\\\/sarrerakoa.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/21\\\/2014\\\/05\\\/sarrerakoa.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/2014\\\/05\\\/23\\\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Lumentzako labarren sekretu guztiak\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/\",\"name\":\"Angelu itsua\",\"description\":\"Politika, ekonomia eta historia\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422\",\"name\":\"Urko Apaolaza\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Urko Apaolaza\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/urko-apaolaza\\\/author\\\/urko-apaolaza\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua","og_description":"Zergatik arkeologoak orain arte ez dira ohartu bi bisonte erraldoi begira zituztela? Lekeitioko kobazuloaren labarretan aurkituko margolanen xehetasun eta irudi gehiago dakarzkigu hona. Kobie paleoantropologia aldizkarian argitaratu dituzte Diego Garate Maidagan, Joseba Rios Garaizar eta Aitor Ruiz Redondo arkeologoek euren aurkikuntzaren emaitzak.\u00a0","og_url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/","og_site_name":"Angelu itsua","article_published_time":"2014-05-23T21:38:54+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"Urko Apaolaza","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Urko Apaolaza","Est. reading time":"4 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/"},"author":{"name":"Urko Apaolaza","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/#\/schema\/person\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422"},"headline":"Lumentzako labarren sekretu guztiak","datePublished":"2014-05-23T21:38:54+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/"},"wordCount":724,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg","keywords":["arkeologia","historiaurrea","labarretako artea","Lekeitio","Lumentza"],"articleSection":["Historia"],"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/","name":"Lumentzako labarren sekretu guztiak - Angelu itsua","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg","datePublished":"2014-05-23T21:38:54+00:00","author":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/#\/schema\/person\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#primaryimage","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg","contentUrl":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-content\/uploads\/sites\/21\/2014\/05\/sarrerakoa.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/2014\/05\/23\/lumentzako-labarren-sekretu-guztiak\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Lumentzako labarren sekretu guztiak"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/#website","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/","name":"Angelu itsua","description":"Politika, ekonomia eta historia","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/#\/schema\/person\/cf16f4e100fbc204b4a7bf6a9392f422","name":"Urko Apaolaza","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/199b3ffdcdcaefa574d3b7c9cd6acfbcfb1b6cac0a9ae4d2ae539f4172302258?s=96&d=mm&r=g","caption":"Urko Apaolaza"},"url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/author\/urko-apaolaza\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1538","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/users\/19"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1538"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1538\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1538"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1538"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/urko-apaolaza\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1538"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}