{"id":268,"date":"2007-11-28T16:34:06","date_gmt":"2007-11-28T16:34:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.argia.eus\/zero-zabor\/?p=268"},"modified":"2007-11-28T16:34:06","modified_gmt":"2007-11-28T16:34:06","slug":"euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/","title":{"rendered":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan"},"content":{"rendered":"

GAIA erakundeak zaborraren eta errausketaren kontrako nazioarteko eguna deitu duela eta, Euskal Herriko biztanleok sortzen dugun hondakin mendiaren eta horri agintariek ematen dioten tratamenduaren kronika mamitsuak eskaini dituzte Berria eta Gara egunkariek. Berriak dio: “Herritar bakoitzak 1,4 kilo hondakin sortzen ditu egunean<\/a> ” eta Garak “Radiograf\u00eda de los residuos org\u00e1nicos en Euskal Herria<\/a> “.Herritar bakoitzak 1,4 kilo hondakin sortzen ditu egunean (Berria)<\/strong><\/p>\n

Urtean 1.550.868 tona zabor sortzen da Euskal Herrian, eta ia gehiena zabortegietan metatzen da<\/p>\n

a. sarasola-A. rENTERIA<\/p>\n

Gero eta hondakin gehiago sortzen da urtetik urtera. Etxeetan hainbat gai birziklatzearen kontzientzia handitzen joan bada ere, eta salbuespen txikiekin, konpostatzea bezalako tratamendu motak kasik ez
\ndira erabiltzen Euskal Herrian, sortzen den hiri hondakin zatirik handiena organikoa izanik ere. Hala, Euskal Herri osoan dauden zabortegietan metatzen doa etxeetan egunero sortzen den zabor gehiena.
\nEta euskal herritar bakoitzak 1,4 kilo hiri hondakin sortzen du egunean, 518,23 kilo urtean, alegia. Orotara, Euskal Herri osoan 1.550.863 tona zabor sortzen da urtean.<\/p>\n

Datuek diote, gainera, gero eta zabor gehiago sortuko dela etorkizunean ere. Izan ere, hiri hondakinen sorkuntza gizartearen kontsumo-ohiturei lotuta dago; gero eta ekoizpen eta kontsumo gaitasun handiagoa, orduan eta hiri hondakin gehiago sortzen da. Horren lekuko, datu bat: 1995. urtean herritar bakoitzak 454 kilogramo zabor sortu zituen Araba, Bizkai eta Gipuzkoan -orotara 976.154 tona hondakin sortu ziren-. 2005.ean, berriz, 545,6 kilo zabor sortu zituen biztanle bakoitzak -1.165.799 tona orotara- . Hamar urtetan, beraz, % 17 hazi da herritar bakoitzak sortutako hondakin kopurua.<\/p>\n

Arabar, bizkaitar eta gipuzkoan sortzen den zabor gehiena (%35a) materia organikoa da, %28 papera eta kartoia, %12 plastikoak eta %9 beira. Ordea, konpostatzen den kopurua oso urria da (%2). Zaborren
\nerdia baino gehiago (55,8) zabortegietara doa; %26,7 birziklatzera eta %15,6 errauste plantara. Nafarroan sortzen den zaborraren materia organiko zatia handiagoa da oraindik:%43. Beste %20 papera eta kartoia da, %9 beira eta %7 plastikoak. Ipar Euskal Herrian, aldiz, sortzen den hondakin guztien %55 Girondako (Frantzia) errauste plantara eramaten da, eta beste %45a zabortegira. Euskal Herria osotasunean hartuz gero zabortegien hautua da nagusi, nabarmen gainera.<\/p>\n

Bizkaia da, oraingoz, errausteko planta duen lurralde bakarra. Bigarrena egiteko nahia ere badute agintariek. Eta asmo bera dute Gipuzkoakoek, azken udal hauteskundeen ostetik aurkako alderdiek indarra hartu badute ere. Birziklatze, konpostatze eta tratamendu mekaniko-biologikorako plantak ere badaude aurreikusita bi herrialdeotan. Ipar Euskal Herrian zabortegi, konpostatze eta birziklatze planta gehiago iragarri dituzte ere; errauste plantarik ez, ordea, ezta Nafarroan zein Araban ere.
\n
\nNafarroa<\/em><\/p>\n

Nafarroan 2005ekoak dira hiri hondakinen egoeraren inguruan eskuragai dauden daturik eguneratuenak. Urte hartan, 275.064 tona hiri hondakin sortu ziren herrialdean; hots, 464,3 kilogramo biztanleko. Osaerari dagokionean, hiri hondakinen kopururik handiena (%43,7) materia organikoa izan zen, eta ondoren, papera zein kartoia (%20,1), beira (%9,1) eta askotariko plastiko motak (7,4), hurrenez hurren.<\/p>\n

Zaborrari emandako tratamenduari dagokionean, gehien gehiena hiru zabortegi nagusietara eramaten dute zuzenean: Iru\u00f1erriko zaborra jasotzen duen Gongorako zabortegira, Lizarraldeakoa biltzen duen
\nCarcarrekora eta Tuterako El Culebretera eramaten dute. Azken horretan biometanizazioa ere egiten dute, eta Carcarrekoan, berriz, konpostatzea ere, zaborra zuzenean isurtzeaz gain.<\/p>\n

Iru\u00f1erriko zaborraren arazoak ez du aterabide erraza. Izan ere, Nafarroako Gobernuaren asmoa zen Arazurin biometanizazio planta egitea. Eta eraikuntza ia bukatuta bazegoen ere -lanean ere hasi zen garai batean- Espainiako Auzitegi Gorenak behin betiko itxiarazi berri du, plantak gertuen duen herria bi kilometro baino gertuago dagoelako eta, beraz, legea beteko ez lukeelako.<\/p>\n

Bizkaia<\/em><\/p>\n

Bizkaian 628.292 bat tona hiri hondakin sortzen dira urtean, 2005eko datuei erreparatuta; 552,797 kilogramo biztanleko. Hala, Bizkaia da zabor gehien sortzen duen herrialdea oro har, baina baita biztanleko ere. Zabor horren kopururik handiena zabortegietara doa, baina beste zati bat (iaz %32 inguru) Zabalgarbiko errauste plantan erretzen da. Kopuru hori bikoiztu eta %65eraino iristeko asmoa dute Bizkaiko agintariek, beste errauste planta bat egiteko xedearen alde egin baitute. Horretarako, Bilboko zaborrak jaso nahi dituzte errauste plantan. Baina oraingoz, ordea, Artigasko zabortegira eramaten ditu hiriburuak sortzen dituen hiri hondakinak, eta gauza bera egiten jarraitzeko asmoa du. 143.000 tona zabor sortu zituen iaz Bilbok. Dena dela, bigarren errauste planta eraikitzeko tramiteak datorren urtean hasiko dituzte agintariek.<\/p>\n

Hala ere, hori ez da Bizkaiari begira agintariek aurreikusitako azpiegitura bakarra. Eusko Jaurlaritzaren EAEn hiri hondakinak planifikatzeko eta kudeatzeko ildoak dokumentuaren arabera, konpostatzerako instalazio zentralizatu bat jarriko da, \u00abbeste zenbait instalazioren laguntzarekin\u00bb. Horietan, urtean, lehen mailako hondakinen 32.000 eta 36.000 tona jasotzea aurreikusten da. Era berean, zaborraren tratamendu mekaniko-biologikorako instalazio bat egitea ere jasotzen du dokumentuak.<\/p>\n

Gipuzkoa<\/em><\/p>\n

Bizkaiaren atzetik, hiri hondakin gehien sortzen duen herrialdea da Gipuzkoa. 2005. urtean 378.063 zabor tona sortu zuen; 548,945 kilo gipuzkoar bakoitzeko. Zabor gehiena zabortegietara eramaten dute gipuzkoarrek ere, baina Gipuzkoako Foru Aldundiaren asmoa da zabortegiak ixten joatea eta hondakinen zati handi bat Zubietako gainetan egin nahi duten errauste plantara eramatea.<\/p>\n

Ez da polemikarik gabeko azpiegitura, ordea. Hura kudeatzeko Gipuzkoako Hondakinen Partzuergoa osatu zuten aurreko legealdian errauste plantaren aldeko indarrek. Alabaina, plantaren aurka dauden EAE-ANV eta EB-Berdeak nagusi dira Gipuzkoako mankomunitaterik handienean, San Markoskoan. Dena den, Partzuergoak, Aldundiak eta Donostiako Udalak Zubietako proiektuarekin aurrera jarraitzeko eta lanak 2009an hasteko asmoa agertu dute. Nolanahi ere, urrian ixtekoak ziren San Markosko
\nzabortegia, baina, oraindik ez dute halakorik egin.<\/p>\n

Konpostatzeko hiru instalazio egiteko asmoa ere badute agintariek, \u00abgaikako bilketan urtean jasotzen diren 60.000 tonari erantzuteko\u00bb. Horiek ez ezik, bestelako azpiegitura batzuk ere iragarri dituzte Gipuzkoako Hondakinen Partzuergotik: hainbat transferentzia planta, garbiguneak eta hondakin geldoetarako planta bat.
\n
\nAraba<\/em><\/p>\n

Araba osoan 159.444 tona hiri hondakin sortu ziren orain bi urte; biztanleko 528.385 kilo. Bizkaia eta Gipuzkoaren atzetik, biztanleko hiri hondakin gehien sortzen duen herrialdea da.<\/p>\n

Arabak dagoeneko badu zaborraren tratamendu mekaniko-biologikorako instalazio bat, Gasteizen. Aurretiazko bereizketa mekanikoaz gain, digestio anaerobiorako eta digestio aerobiorako lineak ditu, eta baita gaika biltzen den materia organikoa konpostatzeko zati bat ere. Konpostatze linea horretan, urtean 18.000 tona inguru jasotzea aurreikusten dute agintariek.<\/p>\n

Bizkairako eta Gipuzkoarako ez bezala, ez Eusko Jaurlaritzak eta ezta Arabako agintariek ere, ez dute aurreikusten lurraldean sortzen diren hiri hondakinak erretzeko errauste plantarik eraikitzea.<\/p>\n

Ipar Euskal Herria<\/em><\/p>\n

Ipar Euskal Herrian sortzen da zabor kopuru txikiena Euskal Herri osoan: urtean 110.000 tona inguru; 404 kilo biztanleko.<\/p>\n

2003an sortu zen Bil ta Garbi sindikatua; hondakinen plana plantan ezartzea da 2008an ukanen duen erronka nagusia. Hondakindegia Senperen duen Bizi Garbia sindikatuaren salbuespenarekin (35.000 biztanle), Bil ta Garbik Ipar Euskal Herriko zaborrak eta Biarnoko hiru herritakoak kudeatzen ditu. Ez du hondakinen bilketa egiteko eskumenik. Tratamendua da duen eskumen bakarra.<\/p>\n

Ipar Euskal Herriko errauste planta bakarra Baionan zegoen, Bacheffores eremuan. Urte luzetan ingurumenaren aldeko taldeen kritika zorrotzak jaso ondoren, planta ixtea deliberatu zuen Bil ta Garbik 2005ean. Bost urtez 60.000 tona inguru igortzen ditu Bordelera trenez eta Girondan errausten dituzte. 25.000 tona Senpereko Zaluaga zentroan lurperatzen dituzte, Bil ta Garbik bere plana garatu bitarte.<\/p>\n

Ipar Euskal Herria bi eremutan banatu du sindikatuak, mendebaldea eta ekialdea. Eremu bakoitzak zaborra bereizteko gunea, konposta ekoiztekoa eta azken hondakina lurperatzekoa ukan beharko ditu. Ekialdeko eremuan, Bilta Garbik Zuberoako Sarrikota Pea herria hautatu du hori egiteko. Protesta ugari egon ziren Sarrikota Pean. Txostena aitzinatu ahal izateko CLIS izeneko lautariko batzordea osatu dute, ingurumenaren aldeko taldeak bertan daudelarik. Usaian hondakindegia lanean delarik osatzen da batzordea, baina salbuespen gisa aitzinetik osatzea onartu du Paueko Prefetak. Elkarrekin adosturik bi ikerlan ezarri dituzte abian, emaitzak erkatzeko aburuz.<\/p>\n

Erronka handiena mendebaldeko eremuan du Bil ta Garbik, oraindik ez baitu atzeman azken hondakinak lurperatzeko tokia. Urtea bukatu aitzin ikerketei ekin nahi zien baina Altain Iriart sindikatuko presidenteak akordioa hobestea erabaki eta horrek atzerapena eragin du balorizazio sistema plantan ezartzeko tenorean. Anartean Bil ta Garbik behin-behineko egituraketa dauka, hondakindegi pribatu eta publikoak baliatuz, horien artean Hazparneko Hazketa zentroa.<\/p>\n

Tratamendua. Zabortegira zaborraren %55 eramaten da Araba, Bizkai eta Gipuzkoan, birziklatzera %26, erraustera %15 eta konpostatzera %2 baino ez.<\/em><\/p>\n

<\/em><\/p>\n

Osaera. Araba, Bizkai eta Gipuzkoan sortzen den zaborraren %35 materia organikoa da. %28 papera, %12 plastikoak eta %9 beira. Nafarroan, berriz, sortzen den zaborraren %43 da materia organikoa. %20 inguru papera da, %9 beira eta %7 plastikoak dira.<\/em><\/p>\n

<\/em><\/p>\n

Erretzera. Ipar Euskal Herrian sortzen den zaborren %55 eramaten da errauste plantara, eta beste %45a zabortegira.<\/em>
\n
\nGero eta zabor gehiago sortzea aurreikusten dute<\/strong><\/p>\n

Aldundien planen arabera zabor kopuruak handitzen jarraituko du, baina joera eten nahi du Jaurlaritzak<\/p>\n

I. Petxarroman<\/p>\n

Araba, Bizkai eta Gipuzkoako foru aldundiek egindako hondakinak kudeatzeko plangintzen arabera, hondakinen sorrera handiagoa izaten jarraituko du hurrengo urteotan. Hala, Eusko Jaurlaritzak EAEn hiri hondakinak planifikatzeko eta kudeatzeko ildoak txostenean bildu duenez, 2016rako 1.422.000 tona hiri hondakin sortzea espero dute hiru herrialde horietan. Gaur egun, 1.165.799 tona sortzen dira. Hain zuzen ere 668 kilo zabor urtean sortuko du herritar bakoitzak 2016. urtean. 1995etik etengabe handitu da hiri hondakinen sorrera Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan.<\/p>\n

Hondakinen %40 birziklatzea espero dute, hain zuzen ere, 570.000 tona; %8 konpostaren bidez berrerabiliko lirateke (110.000 tona); %31 errauste planta ezberdinetara eramango dute (440.000 tona); eta %21 tratamendu mekaniko-biologikoz kudeatuko dute (300.000 tona). 2016an
\nhondakindegietara tratatu gabe ez dela hiri-hondakinik isuriko dio Eusko Jaurlaritzak txostenean.<\/p>\n

Edonola, Eusko Jaurlaritzako Ingurumen Sailak egindako Garapen Iraunkorraren EAEko Ingurumen Estrategiaren helburua da 2012rako hondakinen sorkuntza 2001. urtean zegoen kopuruetan finkatzea.<\/p>\n

Horretarako, honako erronka estrategikoak aipatzen ditu: prebentzioa sustatzea; gaikako bilketa eta birziklapen kopuruak handitzea, eta zabortegietara zuzenean eramaten den hondakinen kopurua bestelako tratamendu batzuekin ordezkatzea, besteak beste, erraustearekin.<\/p>\n

Radiograf\u00eda de los residuos org\u00e1nicos en euskal herria (Gara)<\/strong>
\nEl vertedero, mayoritario; el compost, casi nulo<\/p>\n

\u00abBasura cero, cero calentamiento global: las tecnolog\u00edas sucias no limpiar\u00e1n el mundo\u00bb. Este es el lema escogido por la Alianza Global para Alternativas a la Incineraci\u00f3n (GAIA) para el pr\u00f3ximo 28 de noviembre, \u00abD\u00eda de acci\u00f3n global contra la basura y la incineraci\u00f3n\u00bb. Con motivo de esta fecha, GARA ha realizado una radiograf\u00eda sobre los sistemas de tratamiento de la basura en los distintos territorios
\nvascos.<\/p>\n

I\u00f1aki VIGOR<\/p>\n

Se estima que aproximadamente el 45% de los residuos s\u00f3lidos que generamos en nuestras casas es materia org\u00e1nica. Cartones, papeles, pl\u00e1sticos, botellas, briks, pilas y voluminosos ya se vienen reciclando en la mayor parte de Euskal Herria desde hace a\u00f1os, pero todav\u00eda no se ha encontrado una soluci\u00f3n adecuada para la materia org\u00e1nica.<\/p>\n

Salvo excepciones, en Araba, Bizkaia, Gipuzkoa y Nafarroa la mayor parte de esta materia org\u00e1nica acaba en los vertederos, lo que genera problemas sanitarios, lixiviados, olores, fermentaci\u00f3n de gases de efecto invernadero, roedores, afluencia masiva de estorninos y grave peligro de incendio, ya que si se autoinflama resulta muy complicado apagarlo. Adem\u00e1s, gran parte de los gases de efecto invernadero que se van acumulando en la atm\u00f3sfera proceden de la fermentaci\u00f3n de la basura. En la actualidad, Bizkaia es el \u00fanico territorio en el que se incinera basura org\u00e1nica. Seg\u00fan fuentes de Ekologistak Martxan, el 70% de estos residuos son enterrados en vertederos y el 30% se quema, si bien la Diputaci\u00f3n tiene previsto instalar otra incineradora para llegar al 60-70% de \u00abeliminaci\u00f3n\u00bb de la basura por este m\u00e9todo, rechazado pr\u00e1cticamente en todo Europa.<\/p>\n

Seg\u00fan el documento de directrices del Gobierno de Lakua para la planificaci\u00f3n y gesti\u00f3n de residuos urbanos para los pr\u00f3ximos a\u00f1os, tambi\u00e9n se contempla la puesta en marcha de una planta centralizada de compostaje, con una capacidad m\u00ednima de tratamiento de 32.000 toneladas de residuos primarios. Adem\u00e1s, est\u00e1 prevista la instalaci\u00f3n de una planta de tratamiento mec\u00e1nico biol\u00f3gico ( TMB), cuyo objetivo -seg\u00fan el documento de Lakua- es \u00abel aprovechamiento de parte de los residuos reciclables, as\u00ed como obtener un material con mayor poder calor\u00edfico y llevarlo a la planta de incineraci\u00f3n con recuperaci\u00f3n energ\u00e9tica\u00bb.<\/p>\n

En Gipuzkoa estaba prevista la instalaci\u00f3n de dos plantas incineradoras en Donostia y Hondarribia, pero los resultados de las \u00faltimas elecciones han \u00abcastigado\u00bb a los partidos que impulsaban esta opci\u00f3n y
\nambos proyectos se encuentran paralizados. De momento, todas los residuos org\u00e1nicos de este herrialde acaban en los vertederos.<\/p>\n

El Gobierno de Lakua contempla en este herrialde tres plantas de compostaje que den respuesta a la recogida selectiva de unas 60.000 toneladas anuales, que consiste en la recogida de materia org\u00e1nica
\ncompostable de grandes productores y la recogida selectiva dom\u00e9stica a trav\u00e9s de contenedores personalizados para las personas interesadas en realizar la separaci\u00f3n.<\/p>\n

En Araba no existe ninguna planta de incineraci\u00f3n y la gran parte de la basura se entierra, si bien el Ayuntamiento de Gasteiz impuls\u00f3 una planta de tratamiento mec\u00e1nico-biol\u00f3gico para obtener compost y biog\u00e1s. Esta planta, en la que se prev\u00e9 tratar en torno a 18.000 toneladas anuales de basura org\u00e1nica, dispone de l\u00edneas de tratamiento anaer\u00f3bica y aer\u00f3bica, incluyendo una parte destinada al compostaje de la materia org\u00e1nica recogida selectivamente.<\/p>\n

No obstante, el propio Gobierno de Lakua admite que en la actualidad \u00ablos valores de recogida selectiva de la materia org\u00e1nica compostable en la CAPV son pr\u00e1cticamente nulos\u00bb, y aporta el dato de que el
\nporcentaje de recogida selectiva de esta fracci\u00f3n de las basuras domiciliarias no llega al 6%, mientras que en pa\u00edses europeos como Austria y Flandes estos porcentajes se elevan al 27% y 37%, respectivamente.<\/p>\n

Los datos m\u00e1s actualizados sobre generaci\u00f3n de residuos urbanos en Araba, Bizkaia y Gipuzkoa corresponden a 2005. Ese a\u00f1o se generaron en los tres territorios 1.165.799 toneladas, lo que equivale a 545,6 kilos por habitante. En los tres territorios, el tratamiento mayoritario en la actualidad tanto para residuos biodegradables como no biodegradables es el vertedero, al que se destina el 55,8% de los residuos generados. El reciclaje alcanza el 26,7%, se incinera el 15,6% y el compostaje es casi testimonial (2%).<\/p>\n

La situaci\u00f3n en Nafarroa es bastante compleja, sobre todo a ra\u00edz de la reciente sentencia del TS por la que paraliza la planta de biometanizaci\u00f3n de Arazuri. En este herrialde no existe ning\u00fan proyecto
\nde incineraci\u00f3n de residuos urbanos (s\u00ed lo hay para los industriales), y aproximadamente el 90% de las basuras org\u00e1nicas van a parar a los \u00abcentros de tratamiento\u00bb de Iru\u00f1erria (Gongora), Tutera (El Culebrete) y Lizarraldea (C\u00e1rcar).
\n
\nIru\u00f1erria espera una soluci\u00f3n<\/em><\/p>\n

El m\u00e1s grande es el de Gongora (Valle de Aranguren), a donde llega el 65% de toda la basura domiciliaria del herrialde, principalmente de Iru\u00f1erria y de la zona norte. Este \u00abcentro de tratamiento de residuos\u00bb,
\nque en la pr\u00e1ctica es un gran vertedero, se abri\u00f3 en 1992 con la previsi\u00f3n de que funcionase durante un periodo de 60 a\u00f1os. En el proyecto inicial se contemplaba una planta de compostaje, que nunca se
\nha llegado a hacer. Lo que s\u00ed se hace es recuperar todos los gases de las basuras que se generan en el subsuelo, \u00abpero eso no es reciclar, sino obtener energ\u00eda de la fermentaci\u00f3n\u00bb, aclaran fuentes del
\nAyuntamiento de Aranguren.<\/p>\n

Tambi\u00e9n existe otro vertedero en Arbizu, donde se entierra la basura de unos 10.000 habitantes de Sakana. Este vertedero lleva funcionando unos ocho a\u00f1os y se prev\u00e9 que, cuando cierre, los residuos de este valle sean llevados a la planta de biometanizaci\u00f3n de El Culebrete o a Gongora. Si recibe m\u00e1s residuos de los previstos en un principio, este \u00faltimo centro podr\u00eda quedar colmatado para el a\u00f1o 2024. El mapa de Nafarroa se completa con otro vertedero que recoge los residuos org\u00e1nicos de la Ribera Alta.<\/p>\n

El vertedero de Tutera acoge aproximadamente la cuarta parte de la basura generada en Nafarroa, y su funcionamiento es muy similar al que la Mancomunidad de Iru\u00f1erria pretend\u00eda establecer en Arazuri pero fue paralizado por el Tribunal Supremo por no respetar la distancia de dos kil\u00f3metros a los n\u00facleos urbanos m\u00e1s poblados.<\/p>\n

A ra\u00edz de esta sentencia, la Mancomunidad no sabe qu\u00e9 hacer con los residuos org\u00e1nicos. Una directiva europea ya obligaba a que desde el a\u00f1o 2006 el 25% de estos residuos urbanos fuesen tratados en vertedero para disminuir sus efectos nocivos. Esta directiva no fue cumplida en Iru\u00f1erria, y en estos momentos parece muy problem\u00e1tico que la Mancomunidad pueda cumplir la exigencia comunitaria para que en el a\u00f1o 2009 sea tratada al menos la mitad de la materia org\u00e1nica generada en
\nlos hogares.<\/p>\n

Seg\u00fan las mismas fuentes, probablemente la Mancomunidad va a mantener los mismos criterios para tratar las basuras mediante biometanizaci\u00f3n, pero no en Arazuri sino en otro lugar. \u00abSi toman esta decisi\u00f3n, trasladar\u00e1n el problema a otro lugar, pero no lo solucionar\u00e1n\u00bb, advierten.
\nRelaci\u00f3n entre basura y cambio clim\u00e1tico<\/p>\n

La Alianza global para Alternativas a la Incineraci\u00f3n constata que mientras la campa\u00f1a para prevenir el cambio clim\u00e1tico gana terreno, a\u00fan existe una necesidad enorme de conectar este desaf\u00edo ambiental con el tema de la basura. \u00abEs importante que mostremos la realidad que hay detr\u00e1s de la generaci\u00f3n de energ\u00eda a partir de la basura, algo que las industrias inicineradora y de rellenos sanitarios est\u00e1 promoviendo como energ\u00eda verde y renovable\u00bb, advierte GAIA.<\/p>\n

En cuanto al lema escogido para el d\u00eda 28 de este mes, recuerda que diversos estudios muestran que la prevenci\u00f3n de la generaci\u00f3n de residuos, la reducci\u00f3n y el reciclaje \u00abpueden dar como resultado un
\ngran ahorro energ\u00e9tico debido a que disminuyen la necesidad de extraer materia prima virgen\u00bb.<\/p>\n

Por todo ello, las organizaciones ecologistas que integran GAIA destacan la necesidad de aplicar alternativas seguras y que \u00abreduzcan verdaderamente la generaci\u00f3n de gases de efecto invernadero, promuevan la conservaci\u00f3n de nuestros recursos y protejan la salud humana y el ambiente de una mayor toxicidad\u00bb. I. V.<\/p>\n

Lizarraldea, la comarca en la que m\u00e1s porcentaje se recicla<\/strong><\/p>\n

Dentro de Euskal Herria, Lizarraldea es una excepci\u00f3n, ya que ha encontrado una soluci\u00f3n al problema de los residuos org\u00e1nicos. Mediante un sistema de recogida selectiva, estos residuos son trasladados a la planta de recuperaci\u00f3n que la Mancomunidad de Montejurra posee en el t\u00e9rmino municipal de C\u00e1rcar, que funciona desde hace 14 a\u00f1os. En este centro la basura es tratada y convertida en compost, que luego es adquirido por los agricultores y utilizado para mejorar los campos de cultivo. Tambi\u00e9n se usa en restauraci\u00f3n paisaj\u00edstica, ya que mejora la estructura del suelo e incrementa nutrientes al campo.<\/p>\n

La Mancomunidad de Montejurra abarca un territorio algo superior a Gipuzkoa, desde las Ameskoas hasta el Ebro. En total, abarca 115 n\u00facleos de poblaci\u00f3n con unos 53.000 habitantes, distribuidos en 67 ayuntamientos. En los \u00faltimos 14 a\u00f1os, en esta comarca se ha pasado de generar un kilo de residuos urbanos por habitante y d\u00eda a generar kilo y medio.<\/p>\n

La elecci\u00f3n del t\u00e9rmino municipal de C\u00e1rcar para ubicar esta planta se realiz\u00f3 porque se dispone de mucho espacio y por las condiciones climatol\u00f3gicas, ya que es una zona donde apenas llueve. \u00abEn el tema de los residuos hay que hacer trajes a medida. Una planta como la de C\u00e1rcar ser\u00eda inviable en Madrid, porque se necesitar\u00eda toda la provincia, y tampoco servir\u00eda en zonas donde llueve mucho. A nosotros nos funciona, y puede ser extrapolable a sitios con caracter\u00edsticas
\nsimilares\u00bb, explica el gerente de la Mancomunidad de Montejurra, Laureano Mart\u00ednez.<\/p>\n

Tambi\u00e9n aclara que la planta de C\u00e1rcar \u00abno es una f\u00e1brica de compost, sino que, como resultado del tratamiento elegido, sale un producto que se llama compost\u00bb, y a\u00f1ade que en el caso de que este producto no tuviera las caracter\u00edsticas m\u00ednimas para su utilizaci\u00f3n agr\u00edcola, \u00abpodr\u00eda ir perfectamente a los vertederos\u00bb.<\/p>\n

Y es que en ocasiones el producto final no es el esperado, como cuando la separaci\u00f3n de los residuos en origen no ha sido correcta y se han introducido, por ejemplo, vidrios. \u00abAunque la composici\u00f3n del producto sea buena, existe riesgo de que alguien se corte si se destina a jardiner\u00eda, y entonces se destina a otros usos\u00bb, explica Mart\u00ednez.<\/p>\n

La planta de C\u00e1rcar genera cada a\u00f1o entre 2.000 y 3.000 toneladas de compost de buena calidad, y otras tantas de calidad media. Su destino suelen ser sobre todo los olivares y vi\u00f1edos de Lizarraldea, y una peque\u00f1a parte se destina a pueblos que no est\u00e1n incluidos en la Mancomunidad de Montejurra, como Falces o Funes.<\/p>\n

El beneficio que se obtiene con este sistema es doble. Por un lado, evitan la construcci\u00f3n de grandes vertederos, ya que s\u00f3lo se entierra una m\u00ednima parte, concretamente los productos inertes que no pueden ser reciclados. Y por otro lado, restituyen a la tierra la materia org\u00e1nica que va perdiendo debido a la explotaci\u00f3n intensiva de los cultivos, ayudando a paliar as\u00ed los efectos de la desertizaci\u00f3n.<\/p>\n

En este proceso, la basura fermenta de forma aer\u00f3bica. Por el contrario, la biometanizaci\u00f3n lo hace de forma anaer\u00f3bica, sin aire, lo cual no evita que siga fermentando durante a\u00f1os y que el producto final
\nsea un residuo m\u00e1s. Adem\u00e1s, estas plantas requieren inversiones muy elevadas y las m\u00e1s beneficiadas son las multinacionales que las comercializan. I. V. Lurra pide una ecotasa para las bolsas de pl\u00e1stico<\/p>\n

Las bolsas de pl\u00e1stico que se emplean de forma generalizada en los pa\u00edses desarrollados est\u00e1n causando numerosos problemas al medio ambiente en r\u00edos, lagos y oc\u00e9anos, y tambi\u00e9n a muchas especies que en
\nellos habitan, debido a que suelen tardar en degradarse m\u00e1s de medio siglo.<\/p>\n

Por su forma y peso, las bolsas de pl\u00e1stico tienen tendencia a volar y desperdigarse. Se enganchan en los \u00e1rboles, vagan a ras de suelo y muchas veces acaban en el agua. De hecho, un metro c\u00fabido de agua del oc\u00e9ano contiene 12.000 part\u00edculas de pl\u00e1stico. Tambi\u00e9n generan problemas en las infraestructuras, con bloqueos de alcantarillados que pueden generar inundaciones.<\/p>\n

Adem\u00e1s, las bolsas no s\u00f3lo son problem\u00e1ticas al final de su uso, sino tambi\u00e9n al inicio de su ciclo de vida, en su fabricaci\u00f3n. Generalmente se componen de polietileno o de polipropileno, compuestos que se obtienen gracias al petr\u00f3leo. En el proceso de elaboraci\u00f3n, transporte y distribuci\u00f3n, las bolsas de pl\u00e1stico emiten a la atm\u00f3sfera grandes cantidades de CO2 y su impacto medioambiental es enorme, ya que se fabrican por millones.<\/p>\n

Seg\u00fan datos de la Asociaci\u00f3n Navarra en Defensa de la Tierra, Lurra, en Nafarroa se consumen alrededor de 250 bolsas de pl\u00e1stico por habitante y a\u00f1o, de las que apenas se recicla un 11%. \u00abHay demasiadas porque se consumen en exceso a consecuencia de su aparente gratuidad. Con s\u00f3lo
\nprivarse de una bolsa al a\u00f1o por persona, en Nafarroa se dejar\u00edan de emitir m\u00e1s de 100 toneladas de CO2 a la atm\u00f3sfera, que vienen a resultar 15 millones de toneladas menos de CO2 al a\u00f1o\u00bb, informa Lurra.<\/p>\n

Esta asociaci\u00f3n recuerda que reducir, reciclar y reutilizar (las tres famosas erres) las bolsas de pl\u00e1stico \u00abser\u00eda lo deseable\u00bb, pero constata que esto no ocurre y que resulta \u00abimprescindible aplicar medidas disuasorias y educacionales desde la Administraci\u00f3n encaminadas a reducir el uso desenfrenado actual\u00bb.<\/p>\n

Por ello, Lurra ha solicitado al Gobierno de Nafarroa que realice campa\u00f1as de sensibilizaci\u00f3n entre los establecimientos que suministran las bolsas a los usuarios y que se aplique una ecotasa por cada bolsa
\nconsumida, de forma similar a como ya se ha hecho en Irlanda y Alemania. En otros pa\u00edses se est\u00e1 estudiando esta medida. I. V.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

GAIA erakundeak zaborraren eta errausketaren kontrako nazioarteko eguna deitu duela eta, Euskal Herriko biztanleok sortzen dugun hondakin mendiaren eta horri agintariek ematen dioten tratamenduaren kronika mamitsuak eskaini dituzte Berria eta Gara egunkariek. Berriak dio: “Herritar bakoitzak 1,4 kilo hondakin sortzen ditu egunean ” eta Garak “Radiograf\u00eda de los residuos org\u00e1nicos en Euskal Herria “.<\/p>\n","protected":false},"author":56,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[67],"tags":[],"class_list":["post-268","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ondakinak-zenbakitan"],"yoast_head":"\nEuskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"GAIA erakundeak zaborraren eta errausketaren kontrako nazioarteko eguna deitu duela eta, Euskal Herriko biztanleok sortzen dugun hondakin mendiaren eta horri agintariek ematen dioten tratamenduaren kronika mamitsuak eskaini dituzte Berria eta Gara egunkariek. Berriak dio: “Herritar bakoitzak 1,4 kilo hondakin sortzen ditu egunean ” eta Garak “Radiograf\u00eda de los residuos org\u00e1nicos en Euskal Herria “.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Zero zabor\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2007-11-28T16:34:06+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"zero-zabor\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"zero-zabor\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"19 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"zero-zabor\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e\"},\"headline\":\"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan\",\"datePublished\":\"2007-11-28T16:34:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/\"},\"wordCount\":3841,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Ondakinak zenbakitan\"],\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/\",\"name\":\"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2007-11-28T16:34:06+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/2007\\\/11\\\/28\\\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/\",\"name\":\"Zero zabor\",\"description\":\"Hondakin onena, sortzen ez dena\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e\",\"name\":\"zero-zabor\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"zero-zabor\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/blogak.argia.eus\\\/zero-zabor\\\/author\\\/zero-zabor\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor","og_description":"GAIA erakundeak zaborraren eta errausketaren kontrako nazioarteko eguna deitu duela eta, Euskal Herriko biztanleok sortzen dugun hondakin mendiaren eta horri agintariek ematen dioten tratamenduaren kronika mamitsuak eskaini dituzte Berria eta Gara egunkariek. Berriak dio: “Herritar bakoitzak 1,4 kilo hondakin sortzen ditu egunean ” eta Garak “Radiograf\u00eda de los residuos org\u00e1nicos en Euskal Herria “.","og_url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/","og_site_name":"Zero zabor","article_published_time":"2007-11-28T16:34:06+00:00","author":"zero-zabor","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"zero-zabor","Est. reading time":"19 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/"},"author":{"name":"zero-zabor","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/#\/schema\/person\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e"},"headline":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan","datePublished":"2007-11-28T16:34:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/"},"wordCount":3841,"commentCount":0,"articleSection":["Ondakinak zenbakitan"],"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/","name":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan - Zero zabor","isPartOf":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/#website"},"datePublished":"2007-11-28T16:34:06+00:00","author":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/#\/schema\/person\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/2007\/11\/28\/euskaldunok-sortzen-ditugun-hondakinak-zenbakitan\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Euskaldunok sortzen ditugun hondakinak, zenbakitan"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/#website","url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/","name":"Zero zabor","description":"Hondakin onena, sortzen ez dena","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/#\/schema\/person\/0a9ace215df0c6e3165314687205090e","name":"zero-zabor","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f67776a2c6309fd8c9fef27e03c4f815f40fda682959e34360590864409df60?s=96&d=mm&r=g","caption":"zero-zabor"},"url":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/author\/zero-zabor\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/268","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/users\/56"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=268"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/268\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=268"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=268"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.argia.eus\/zero-zabor\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=268"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}