Bat 71: Txillardegiren omenez

Atalak: Sailkatu gabea

Azken Bat aldizkaria Txillardegiren
omenezkoa izan da. Txillardegi gizon polifazetikoa da, baina
aldizkariak bakarrik bere soziolinguistika arloko lanei ekiten die.

Batez
ere, bi alor nagusi aipatzen dira Txillardegiri buruz aldizkari
honetan: alde batetik, bere soziolinguistika matematikoa eta hor garatu
zituen kontzeptuak (anisotropia, leialtasuna, …) eta, beste alde
batetik, glotopolitikan egindako lana.

Lehenengoari dagokionez,
ezinbestekoa da Xabier Isasik egindako artikulua: “Euskararen erabilera
aztertzeko oinarri zientifikoak”. Txillardegiren eredu matematikoa era
dibulgatiboan azaltzen du Isasik, laburtuta eta eguneratuta, eta Kale
Neurketek emandako datuekin osatua.

Glotopolitikari
dagokionez, Imanol Esnaolaren artikulua (“Txillardegi glotopolitikan”)
eta Joxe Manuel Odriozolarena (“Txillar sorta bat”). Azken honetan,
aztertzen da Txillardegik beste herri batzuen hizkuntza biziberritzeko
saioez aipatutakoa agertzen da: Irlanda, Gales eta Finlandiari buruz.
Artikulu honetatik entresaka batzuk (testuak Txillardegirenak dira):

“Hizkuntzaren
pizkundea politika estrukturalen aldaketaren aurretik etortzen da.
Politika-borrokaren arrakastak, hizkuntza pizkundea du oinarri, ez
alderantziz.”

“Ez ditut inolaz ere kondenatzen, politika mailan
egiten den, eta egin behar den borroka. Baina aldakuntza hauek
ekonomia-oinarri batzuk behar dituzten bezala, hizkuntza-oinarri bat
ere behar dute”.

“Berriz diot: politika-askatasuna ez dela hizkuntza-pizkundearen ama, hizkuntza-pizkundearen alaba baizik”.

“Herri-pizkunde
guztietan, lehendabiziko abertzale belauna, hizkuntza arrotzaz
baliatzen da. Bigarrena, aldiz, nazio-hizkuntzaz”.

Ondoren,
datoz Txillardegiri eskainitako artikuluak. Horien artean denetarik
dago. Pablo Suberbiola eta Pello Jauregirena interesgarria da, baina
azken aldi honetan batzuetan aipatutakoa (blog honetan ere bai). Eta Buruntzaldeko esperientzia familia transmisioa indartzeari buruz ere interesgarria da.