Ofizialtasun “faltsua”

Atalak: Sailkatu gabea

Uda honetan inoiz baino gehiago entzun dut ofizial kontzeptua. Espainiako futbol selekzio maskulinoaren ardo “ofiziala”, garagardo “ofiziala”, patata “ofizialak”, … eta abar (ez bakarrik selekzio horri dagokionez, baina bueno). Eta lagun batekin suertatu nintzen eta elkarrizketa abiatu zuen jasaten ari garen oldarraldiari buruz (berak desofizializazioa deitzen dio). Eta bat-batean esan zuen: euskararen ofizialtasuna Espainiako selekzio maskulinoaren ogitarteko “ofiziala” bezain ofiziala da. Hau da, eta ironia harrapatu ez baduzue, hutsaren hurrengoa bere berbetan.  Asteburuan irakurri dudan Iñaki Iurrebasoren Errezil eta Valdeverdeja artikulua izan da oroitzapen horiek pizteko akuilu.

Nire lagun horrek jarraitu zuen aipatzen euskararen ofizialtasuna marketin hutsa dela, sinesgarritasuna lortzeko amarru hutsa dela (kosmetikoetan agertzen den klinikoki probatua edo dermatologikoki aztertua bezain baliotsua). Hein batean arrazoia du (apur bat esajeratua bada ere) eta horretarako ikusi baino ez da behar Behatokiak urtero argitaratzen dituen txostenak (bereziki administrazio publikoen alorra begiratu eta ofiziala den lurraldeetan).

Ofizialtasun “faltsua” deitzen dio nire lagun horrek gureari. Galizian ere Xose Henrique Costas-ek askotan salatu du ko-ofizialtasuna eta Katalunian ere badira ofizialtasuna salatzen duten ahotsak. Baina guk jarraitzen dugu ofizialtasuna aldarrikatzen (Nafarroan eta Ipar Euskal Herrian) eta batzuetan ez dakit egokia den edo ez. Jakina, ez nabil esaten oraingo egoera ona denik lurralde horietan eta bere horretan mantendu behar denik. Ez, inondik ere ez. Esaten ari naiz agian beste kontzeptu baten aterkipean lan egin beharko genukeela. EHEkoak ari dira kontzeptua berritzen, adibidez: euskarari lehentasuna emango dion ofizialtasuna. Eta, agian, hori da bidea (edo ez).