Harien isla

Atalak: Sailkatu gabea

Aspaldi esan nuen ez dela ohikoa izaten gurean hizkuntzari lotutako arte instalazioak egotea. Horregatik, ikusi nuenean Irati Bazeta lankideak Durangoko museoan arte erakusketa bat egin behar zuela, ez nuen dudarik izan: azoka bitartean bisitatu nuen (pena, Emuneko lankideekin antolatutako bisita gidatura joateko modua ez nuelako izan). Eta, zoritxarrez, artikulu hau berandu dator, ze dagoeneko ez dago ikusgai erakusketa bera. Baina tira, neure denborak eta aktualitatearenak koadratzea sano gaitza da.

Irati Bazetak honako hau gura izan du egin bere erakusketarekin: intersekzionalitatea tresna analitiko moduan erabilita, euskara jendea aztertu eta irudien bidez gogoeta sustatu. Horrez gain, erakusketan bertan ekintzarako deia ere egiten du. 20 bat minututan erakusketaz gozatzen egon nintzen eta sano gustatu zitzaidan: irudiak, mezuak, arte objektuen kokapena, … (eta erakusketan bertan post-it batean mezutxoa utzi nuen, Iratik eskatu bezala: Euskara da dena aldatzeko dugun tresnarik onena).

Irati Bazetaren erakusketa gozatzeko onena erakusketa bera ikustea bada ere, neure ustez erakusketaren katalogoa ere kontuan hartzeko modukoa iruditzen zait: kontakizun aparta osatzen dute irudiek eta berbek. Eta, horren erakusgarri, honela amaitzen du Irati Bazetak bere katalogoa:

Bukaeratik hasiera berri bat.

Arakatzea, aztertzea, analizatzea da begiak irekitzea, baina euskarak begiak irekitzea baino gehiago behar du. Ekintzak behar ditu. Besteei eskatzea ondo dago edota aldarrikatzea. Behar dugu aldarrikapena, baina bakoitzak beretik egitea ere bai, bere posiziotik, okupatzen ditugun espazioetatik eragitea.

Azken galdera bat zuten esku artean kontakizun honetako izakiek. Zuri edo guri zuzendutako galdera zen: zuk zer egingo duzu euskararen alde? Eta guk, kolektiboki, zer egingo dugu euskararen alde?

Inpresio batekin amaituko dut: Hastings hirian 2025ean Robyn Kahukiwa artista maoriaren erakusketa ikusi nuen (handik gutxira hil zen zoritxarrez) eta iruditzen zait intersekzio asko egin daitezkeela Irati Bazetaren lanarekin. Distantziak distantzia.